Geografia miast i regionów metropolitalnych1

ogólnouniwersyteckie

w sali

Celem wykładu jest zapoznanie studentów z procesami metropolizacji zachodzącymi w różnych skalach przestrzennych (począwszy od globalnej, przez krajową, regionalną, a kończąc na wewnątrzmiejskiej). Po wykładzie słuchacz powinien rozumieć pojęcie metropolizacji i umieć je wykorzystać do wyjaśniania zjawisk i procesów zachodzących w przestrzeni społeczno-ekonomicznej.

Wykład ma za zadanie zapoznanie studentów z procesami metropolizacji zachodzącymi w różnych skalach przestrzennych. Wykład będzie podzielony na pięć bloków tematycznych.

Pierwszy blok dotyczyć będzie funkcjonowania miast w skali globalnej i krajowej. W szczególności przedstawiona zostanie charakterystyka miasta globalnego, a także sieci metropolii, w tym procesy ekonomiczne ją kształtujące oraz oddziaływanie procesów metropolizacji na krajowe systemy osadnicze.

Drugi blok poświęconym będzie kształtowaniu się regionów miejskich przy wskazaniu ich etapów i najważniejszych przejawów w różnych skalach tj. centrum miasta (gentryfikacja), strefy podmiejska (suburbanizacja) i zaplecze regionalne (eksterytorializacja).

Trzeci blok będzie skoncentrowany na strukturze przestrzennej i jej przemianach, w tym związanych ze zróżnicowaniem społeczno-przestrzennym w skali miejskiej (osiedla zamknięte), koncepcji nowych miast w strefie podmiejskiej oraz odrywania metropolii od zaplecza regionalnego.

W czwartym bloku przedstawiony zostanie przestrzenny wymiar sektorowego ujęcia rozwoju metropolii w postaci miasta kreatywnego, nowych przestrzeni mieszkaniowych, nowych przestrzeni konsumpcji, a także zmieniającej się roli systemów transportowych.

Ostatnia część dotyczyć będzie polityki miejskiej i metropolitalnej. W szczególności przestawieni będą główni aktorzy „gry w miasto”, a także na przykładzie wieloosobowej gry omówiona zostanie kwestia zarządzania obszarami metropolitalnymi.

Podstawowa:

1. Pacione M., 2001, Urban Geography: a global perspective, Rouledge.

2. Jałowiecki B., 2000, Społeczna przestrzeń metropolii, Wyd. Nauk. Scholar, Warszawa.

3. Gorzelak G., Smętkowski M., 2005, Metropolia i jej region w gospodarce informacyjnej, Wyd. Nauk. Scholar, Warszawa.

Uzupełniająca:

4. Soya E.W., Postmetropolis: Critical Studies of Cities and Regions,

5. Olejniczak-Korcelli E., 2012, Region metropolitalny: pojęcie, struktura przestrzenna, dynamika, Prace Geograficzne 235, IGIPZ PAN, Warszawa.

6. Smętkowski M. (i.in.), 2012, Europejskie metropolie i ich regiony: od krajobrazu gospodarczego do sieci metropolii, Wyd. Nauk. Scholar, Warszawa.

(1) Zna i rozumie funkcjonowanie struktur przestrzennych w różnych skalach i wymiarach (K_W01)

(2) Potrafi wyjaśniać i analizować współczesne procesy rozwojowe i przestrzenne miast, w tym ich uwarunkowania i konsekwencje. (K_U01)

(3) Potrafi analizować uwarunkowania procesów przestrzennych zachodzących w miastach i regionach metropolitalnych. (K_U01)

Wykład: wynik egzaminu pisemnego (100%).