Literatura na mapie kultury (polska i światowa) [3007-S1B1LM] Rok akademicki 2025/26
Ćwiczenia, grupa nr 1

I semestr

Z podanej tu listy wykładowczyni proponować będzie do lektury określone partie tekstów (poza wyjątkami)

O. Pamuk, Nazywam się Czerwień

D. Ugrešić, Forsowanie powieści-rzeki

I. Kertész, Ja, inny. Kronika przemiany

P. Paziński, Pensjonat

T. Różycki, Dwanaście stacji

M. Tulli, W czerwieni

M. Ajvaz, Inne miasto

T. Mirkowicz, Pielgrzymka do Ziemi Świętej Egiptu

W. Pielewin, Czapajew i Pustota

T. Morrison, Umiłowana

M. Miłkowski, Trzeci dzień świąt (jedno opowiadanie)

M. Zaremba Bielawski, Dom z dwiema wieżami

E. Tkaczyszyn-Dycki, Dzieje rodzin polskich

N. Kolada, Merylin Mongoł

S. Kane, Oczyszczeni

S. Lem, Pokój na Ziemi

M. Pilot, Pióropusz

D. Kotas, Pustostany

G. Bogdał, Floryda

G. Saunders, Dzień wyzwolenia

II semestr

Francis Fukuyama, Koniec historii i ostatni człowiek, przeł. Tomasz Bieroń, Marek Wichrowski; Poznań 1996; Maria Janion, Do Europy – tak, ale razem z naszymi umarłymi, Warszawa 2000.

Don DeLillo, Spadając, przeł. Robert Sudół, Warszawa 2008.

W.G. Sebald, Austerlitz, przeł. Małgorzata Łukasiewicz, wyd. dowolne.

Elfriede Jelinek, Rechnitz. Anioł Zagłady, przeł. Monika Muskała, w: Monika Muskała, Między Placem Bohaterów a Rechnitz. Austriackie rozliczenia, Kraków 2016.

Bożena Keff, Utwór o Matce i Ojczyźnie, Kraków 2008.

Phillip Roth, Spisek przeciwko Ameryce, przeł. J. Kozak, wyd. dowolne.

Do wyboru:

- Wiek XIX: Marta J. Nowicka, Słowacki. Wychodzenie z szafy, Warszawa 2021; Anna Dżabagina, Zniszczenie i tajemnica, „Dwutygodnik”, czerwiec 2022.

- Dwudziestolecie międzywojenne: Szczepan Twardoch, Król, Kraków 2016; Edward Pasewicz, Czarne wesele, Warszawa 2024.

- II wojna światowa: Elżbieta Janicka, Festung Warschau, Warszawa 2011; Spór o „Kamienie na szaniec”, red. Sylwia Karolak, Poznań 2019.

Heather Morris, Tatuażysta z Auschwitz, przeł. Kaja Gucio, Warszawa 2018; Max Czornyj, Mengele. Anioł śmierci z Auschwitz, Poznań 2022.

Georgi Gospodinow, Schron przeciwczasowy, przeł. Magdalena Pytlak, Kraków 2022.

Didier Eribon, Powrót do Reims, przeł. Maryna Ochab, Warszawa 2019; Edouard Louis, Koniec z Eddym, przeł. Joanna Polachowska, Warszawa 2019.

Antonina Tosiek, storytelling, Stronie Śląskie– Kołobrzeg 2021; tejże, Skupianie uwagi, „Dwutygodnik”, czerwiec 2022; tejże, Cztery powody, dla których nie możemy mieć w domu ładnych rzeczy. Czyli o kapitalizowaniu emocji wywoływanych przez „zwrot ludowy”, „Dialog”, czerwiec 2024.

David Foster Wallace, Blady król, przeł. Mikołaj Denderski, Warszawa 2019 LUB Otessa Moshfegh, Mój rok relaksu i wypoczynku, przeł. Łukasz Buchalski, Warszawa 2025.

Paul Lynch, Pieśń prorocza, przeł. Kaja Gucio, Warszawa 2024 LUB Serhij Żadan, wybór wierszy i fragmentów powieści.

Małgorzata Żarów, Zaklinanie węży w gorące wieczory, Warszawa 2022; Łukasz Krukowski, Mam przeczucie, Warszawa 2023; Maciej Jakubowiak, Ostatni ludzie. Wymyślanie końca świata, Wołowiec 2021.

Margaret Atwood, Oryks i derkacz, przeł. Małgorzata Hesko-Kołodzińska, wyd. dowolne LUB Michel Houellebecq, Możliwość wyspy, przeł. Ewa Wieleżyńska, Warszawa 2006.

I semestr

1. Literatura jako poligon doświadczalny podmiotowości: wprowadzenie

2. Podmiotowość na styku kultur

3. Modalność podmiotu a płynność rzeczywistości

4. Przejściowość i przemiana

5. Kłopotliwy status wnuka - wobec duchów przeszłości

6. Kolejne stadia katastrofy (ciężar zmiany)

7. Kryzys nadmiaru rzeczywistości

8. Fantazmat, niepewność - a "gęstość" podmiotu

9. Podmiotowość pod presją

10. Rodzina jako opresja

11. Dramat jako pole bitwy o przetrwanie

12. Umysł "wystawiony do wiatru" a prognozy kryzysu

13. Różne aspekty wykluczenia

14. Poza normą - i w kryzysie

15. Podmiotowość zniewolona

II semestr (mgr Antoni Zając)

1. Zajęcia wstępne: Zmierzch paradygmatów i poszukiwanie nowych narracji

2. Literatura traumy: 9/11 – początek wieku jako sygnał alarmowy

3. Postpamięciowe poszukiwania

4. Powrót wypartej przeszłości

5. Luki pamięci zbiorowej

6. Historie alternatywne doby „końca historii”

7. Nawroty ku przeszłości: reinterpretacje, estetyzacje, prowokacje

8. Kicz zagładowy

9. Nostalgia i retrotopia

10. Tradycja i tożsamość (I): narracje o awansie klasowym

11. Tradycja i tożsamość (II): zwrot ludowy

12. Alienacja i pustka życia w późnym kapitalizmie

13. Literatura epoki nowych autorytaryzmów

14. Literackie wizje apokalipsy

15. Spoglądając w przyszłość

Inicjowanie dyskusji, wspólna analiza tekstów, prezentacja podstawowych narzędzi literaturoznawczych.

Podstawę zaliczenia stanowi przygotowanie pracy zaliczeniowej oraz aktywność i obecność na zajęciach.

Dopuszczalne są dwie nieobecności w semestrze. Powyżej tej liczby (z wyłączeniem przypadków udokumentowanych, np. zwolnieniem lekarskim) – nie ma możliwości zaliczenia zajęć. Usprawiedliwione nadprogramowe nieobecności muszą zostać odrobione.

Korzystanie z narzędzi SI dozwolone jest tylko za zgodą prowadzącego i na zasadach ustalonych z prowadzącym.

Eliza Kącka / Antoni Zając