Przedmioty do wyboru na II i III roku studiów pierwszego stopnia na kierunku geologia poszukiwawcza (grupa przedmiotów zdefiniowana przez Wydział Geologii)

Semestr zimowy 2026/27

• Wykład monograficzny - 30 godzin

Podstawowe pojęcia związane z geomorfologią obszarów górskich. Najnowsze dane dotyczące chronologii i paleogeografii zlodowaceń plejstoceńskich w górach Europy (Sierra de Gredos, Pireneje, Góry Kaledońskie i Grampiany, Alpy, Karpaty, Karkonosze, Góry Dynarskie, Pirin, Riła). Charakter obecnego zlodowacenia masywów górskich w Europie.

Semestr zimowy 2025/26

• Wykład fakultatywny - 30 godzin

Semestr zimowy 2026/27

• Wykład fakultatywny - 30 godzin

Nowatorski wykład będący wprowadzeniem do paleobiologii ewolucyjnej kręgowców i dynamiki transformacji ewolucyjnych pod kątem funkcjonalnym i środowiskowym. Przedmiot omawia zjawisko konwergencji ewolucyjnej (ewolucji zbieżnej), kładąc szczególny nacisk na podejście aktualistyczne w badaniach paleontologicznych, w myśl zasady „teraźniejszość kluczem do przeszłości”. Przedstawione zostaną powiązania między adaptacjami morfologicznymi kopalnych i współczesnych kręgowców, oraz ich funkcją w określonych (takich samych lub zbliżonych) warunkach ekologicznych na przestrzeni milionów lat. Głównym celem kursu jest zaznajomienie słuchaczy z plastycznością i ograniczeniami ewolucji konwergentnej. Wykład prowadzony jest z punktu widzenia paleontologii i zmian środowiskowych w różnych epokach geologicznych. Stanowi doskonałe uzupełnienie wiedzy dla studentów geologii, paleontologii czy biologii.

Semestr zimowy 2025/26

• Wykład monograficzny - 30 godzin

Semestr zimowy 2026/27

• Wykład monograficzny - 30 godzin

Wykład stanowi prezentację ważniejszych kamieni szlachetnych i ozdobnych widzianych oczyma mineraloga. Dla każdego kamienia jubilerskiego zostanie podana charakterystyka fizyko-chemiczna, własności zdobnicze, powstawanie i występowanie w przyrodzie, lokalizacja ważniejszych złóż i rynek kamieni, typy szlifu, metody poprawiania jakości i naśladownictwo oraz sposoby ich identyfikacji. Dla najważniejszych kamieni szlachetnych dodatkowo będzie pokazana ich rola w historii oraz często burzliwe dzieje sławnych klejnotów.

Semestr zimowy 2025/26

• Wykład - 30 godzin

The course covers key topics in geobiology, focusing in part on astrobiology. It explores biological processes at or near Earth’s surface, using physics and chemistry to understand organism–environment interactions, microbial control of elemental cycles, and microbial diversity. Understanding life’s role in Earth’s history starts with geobiological processes. Since rocks preserve patterns, interpreting the geological record requires linking these to biological and environmental processes. For example, the course explores the sulphur isotope cycle and sulphate abundance in ancient seawater, based on modern observations and experiments. It also addresses the global cycling of major life-building elements, microbial-mineral interactions, molecular biology’s role in geobiology, and stable isotopes. Topics include microbial evidence from the Archaean to Phanerozoic and recent advances such as fossil DNA, molecular clocks, and bio-/organomineralisation.

Semestr letni 2025/26

• Kurs terenowy - 30 godzin

Przedmiot do wyboru poświęcony historii geologicznej Karpat, a w szczególności wydarzeniom i procesom naturalnym, które ukształtowały budowę wgłębną i formę powierzchniową Tatr, Pienin oraz Podhala i Spiszu. Przedmiot jest realizowany w formie kursu terenowego - wycieczek pieszych wzdłuż transektów geologicznych oraz zajęć kameralnych przy odsłonięciach skał.

Zajęcia prezentują wiedzę z zakresu geologii regionalnej, a ich uczestnicy zapoznają się z głównymi typami facjalnymi utworów i charakterem struktur tektonicznych w różnych jednostkach.

W trakcie kursu uczestnicy wykonują samodzielnie dokumentację procesów, obiektów i okazów geologicznych. Dokumentacja w postaci raportu stanowi podstawę zaliczenia przedmiotu.

Semestr letni 2025/26

• Praktikum - 30 godzin

Geotermia niskotemperaturowa (GNE) aktualnie przeżywa intensywny rozkwit, ponieważ tego typu systemy grzewcze mogą być stosowane nawet w niewielkich inwestycjach typu dom jednorodzinny. Z drugiej strony GNE jest jednym z odnawialnych źródeł energii (OZE). Wykorzystanie niskotemperaturowego ciepła ziemi umożliwiają urządzenia zwane powszechnie pompami ciepła. W ramach zajęć studenci zdobędą wiedzę na temat procesów i zjawisk wpływających na transport ciepła w skorupie ziemskiej, właściwości termomechaniczne skał. Zapoznają się z technologicznymi możliwościami pozyskania energii geotermalnej oraz potencjalnymi zagrożeniami, jakie stanowią one dla środowiska gruntowo-wodnego. Zdobytą wiedzę wykorzystają w praktyce w czasie realizacji projektów. Przewiduje się również wizyty studyjne mające na celu zapoznanie się z laboratoryjnymi i polowymi metodami badawczymi właściwości termomechanicznych utworów skalno-gruntowych.

Semestr letni 2025/26

• Wykład monograficzny - 30 godzin

Semestr zimowy 2026/27

• Wykład monograficzny - 30 godzin

Wykład prezentuje problematykę rozwoju procesów krasowych w ujęciu hydrogeologicznym.

Semestr zimowy 2026/27

• Wykład - 15 godzin

Podstawowe pojęcia i terminologia z dotycząca izotopów promieniotwórczych w środowisku (powietrze, woda, skały). Frakcjonowanie izotopów trwałych i promieniotwórczych w procesach przyrodniczych. Metody pomiarowe. Interpretacja wyników badań nuklidów promieniotwórczych w wodach. Zastosowanie wyników oznaczeń izotopów promieniotwórczych w badaniach naukowych i aplikacyjnych o znaczeniu użytkowym. Prezentacja przykładów.

Semestr zimowy 2026/27

• Wykład monograficzny - 30 godzin

Wykład prezentuje problematykę ochrony przyrody nieożywionej na przykładach parków narodowych w Polsce i na Świecie.

Semestr letni 2025/26

• Praktikum - 30 godzin

Celem przedmiotu jest praktyczne zapoznanie studentów z technikami wykorzystywanymi w badaniach magnetycznych Ziemi, jej historii geologicznej, skał i osadów, środowiska naturalnego i wpływów antropogenicznych.

W ramach praktikum uczestnicy wykonują cztery zadania tematyczne:

- opracowanie zmienności mineralogicznej profilu skał osadowych,

- kartowanie magnetyczne przypowierzchniowych warstw gleb i zwietrzelin,

- odtwarzanie zapisu paleomagnetycznego oraz dawnej paleogeografii kontynentów,

- odtwarzanie kierunków paleonaprężeń i powierzchni sedymentacyjnych na podstawie kierunkowego ułożenia ziaren mineralnych.

Praktikum obejmuje łącznie 4 dni zajęć terenowych i laboratoryjnych w Europejskim Centrum Edukacji Geologicznej (UW) w Chęcinach.

Rok akademicki 2025/26

• Warsztaty - 8 godzin

Zajęcia mają na celu doskonalenie umiejętności przekazywania wiedzy geologicznej na różnego rodzaju przyrodniczych imprezach okolicznościowych. Uczestnik zajęć wykazuje się pozyskaną wcześniej wiedzą geologiczną, umiejętnością wykonywania eksperymentów i doświadczeń z zakresu geologii i nauk pokrewnych, a także zdolnością ich zrozumiałego objaśniania.

Semestr zimowy 2025/26

• Wykład - 30 godzin

Semestr zimowy 2026/27

• Wykład - 30 godzin

Zdecydowana większość konfliktów zbrojnych, wojen oraz wojen ekonomicznych toczyła się o zasoby naturalne (przede wszystkim o surowce mineralne).Najnowsze przykłady wojny Rosji z Ukrainą oraz polityczne manewry USA z kilkoma i rejonami świata (Grenlandia, Kanada, Arktyka, Ukraina) są współczesnym dowodem na tezę o surowcach jako podstawowym źródle konfliktów. Zrozumienie przyczyn, dynamiki i efektów konfliktów wymaga podstawowej wiedzy z dziedziny geologii złożowej, stosunków międzynarodowych, ekonomii, politologii oraz historii. Zagadnienie dostępu do surowców mineralnych, a zwłaszcza surowców krytycznych jest jednym z najważniejszych wyzwań współczesnego świata. Unia Europejska przyjęła w 2024 Crititical Raw Material Act w celu przyjęcia wspólnej polityki Unii w zakresie poszukiwania, zagospodarowania i dostarczania surowców dla gospodarki unijnej. Przed geologami otwiera się nowa perspektywa realizacji zadań zawodowych.

Semestr zimowy 2025/26

• Wykład - 30 godzin

Semestr zimowy 2026/27

• Wykład - 30 godzin

Wykład omawia zastosowanie różnorodnych metod magnetycznych w szeroko rozumianych naukach o Ziemi (geologia, ochrona środowiska, magnetyzm Ziemi) i nie tylko (archeologia, biologia, medycyna, badania struktury/składu mineralnego materiałów). Przedstawia on fizyczne podstawy magnetyzmu, relację namagnesowania osadów i skał do pola magnetycznego Ziemi, ważne odkrycia badań paleomagnetycznych oraz praktyczne metody pomiarów. Przedmiot wprowadza uczestnika w problematykę metod magnetycznych i dostarcza niezbędną wiedzę do podjęcia własnych badań. W części praktycznej uczestnik może zapoznać się z aparaturą badawczą i przećwiczyć interpretację wyników. Tematyka przedmiotu może być kontynuowana w ramach osobnego praktikum lub w ramach prac dyplomowych realizowanych w laboratorium Europejskiego Centrum Edukacji Geologicznej UW, Instytutu Geofizyki PAN lub Państwowego Instytutu Geologicznego (PIG-PIB).

Semestr letni 2025/26

• Praktikum - 30 godzin

Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów I roku Wydziału Geologii z podstawowymi reakcjami i procesami chemicznymi z chemii ogólnej. W czasie zajęć studenci będą rozwiązywać różnego rodzaju zadania, w tym zadania rachunkowe, pozwalające im na zapoznanie się z omawianym na każdych zajęciach tematem. Zajęcia obejmują 10 spotkań kończące się pisemnym kolokwium.

Po zakończeniu kursu student powinien opanować podstawowe informacje z zakresu chemii ogólnej omawiane w formie rozszerzonej na zajęciach z Chemii.